تبیین مدل انتشار اوراق تجاری اسلامی برای شرکت‌های بازرگانی

نوع مقاله: علمی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده معارف اسلامی و الهیات دانشگاه امام صادق(ع)

2 دانشیار دانشکده مدیریت دانشگاه شهید بهشتی

3 دکتری مدیریت مالی دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

اوراق تجاری یک ابزار بدهی کوتاه‌مدت است که توسط یک شرکت، معمولاً برای تأمین مالی و برآوردن تعهدات کوتاه‌مدت منتتشر می‌شود. ناشرین اوراق تجاری شامل شرکت‌های مختلف با انواع فعالیت‌های مالی، صنعتی و بازرگانی هستند که در جهت تأمین مالى نیازهاى مالى کوتاه مدت و فصلى خود و نیز سرمایه در گردش مورد نیاز دائمى، از انواع اوراق تجارى استفاده مى‌کنند همچنین این اوراق جایگزین مناسبی برای وام‌هاى بانکی می باشد. بنابراین شرکت‌های بازرگانی نیز می‌توانند بمنظور ایفای تعهدات کوتاه‌مدت و جاری خود و تامین نقدینگی و موجودی کالای تجاری، اقدام به انتشار اوراق تجاری نمایند و با توجه به دوره گردش عملیات در شرکت‌های بازرگانی، که بطور معمول، کوتاه‌مدت و کمتر از یک سال است، این اوراق قابلیت تطبیق خوبی با نیازهای مالی و نقدینگی شرکت‌های بازرگانی دارد. از طرف دیگر این ابزار در نظام حقوقی و قانونی غربی طراحی شده است و عدم تطابق این اوراق با مقررات شریعت، مانع اصلی انتشار آن در بازارهای مالی اسلامی می‌باشد. البته مالی اسلامی این قابلیت را دارد که اوراق تجاری را در چارچوب عقود تجویز شده در فقه، طراحی نماید. این تحقیق با مطالعه تطبیقی و با نظرسنجی از خبرگان، مدل انتشار اوراق تجاری اسلامی را برای استفاده شرکت‌های بازرگانی ارائه می‌نماید بطوریکه ضمن تحقق شرایط و کارکرد اوراق تجاری، با توجه به نوع فعالیت شرکت‌های بازرگانی، ضوابط و شرایط اوراق اسلامی را رعایت می‌نماید.

کلیدواژه‌ها


حافظ‌نیا، محمدرضا (1386)، مقدمه‌‌ای بر روش تحقیق در علوم انسانی، تهران: انتشارات سمت.
خاکی، غلامرضا، (1379)، روش تحقیق در مدیریت، تهران، انتشارات بازتاب.
دلاور، علی (1374)، مبانی نظری و علمی پژوهش در علوم انسانی و اجتماعی، تهران: انتشارات رشد.
سرمد، زهره، الهه حجازی و عباس بازرگان (1386)، روش‌های تحقیق در علوم رفتاری، تهران: نشر آگه.
عبیدالله، محمد (1389)، خدمات مالی اسلامی، ترجمه بمانپور، مسلم و سجاد سیفلو، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).
کرمی، محمدمهدی (1380)، مبانی فقهی اقتصاد اسلامی. تهران: انتشارات سمت.
مجلسی، محمدباقر (1403ق)، بحارالانوار، بیروت: دار احیاء التراث العربی.
مکارم‌شیرازی، ناصر (1379)، القواعد الفقهیة، قم: مدرسة الامام علی بن ابیطالب، چاپ پنجم.
موسوی خمینی، سید روح‌ا... (1379)، ‏البیع، قم: مؤسسه تنظیم و نشر آثار 1379، چاپ اوّل، جلد 1.
موسویان، سیدعباس (1390)، ابزارهای مالی اسلامی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
Bacha, Obiyathulla Ismath, & Mirakhor Abbas (2013), Islamic Capital Markets: A Comparative Approach, Willey Finance Series.
Choudhry, Moorad (2006), Corporate Bound Markets, Instruments and Applications, Johan Wiley and sons, Singapore.
Coyle, Brian (2002), Corporate Bounds and Commercial Paper, Global Professional Publishing, UK. Duska, R., & Clarke, J (2002), Ethical Issues in Financial Services. IN BOWIE, N. E. (Ed.) The Blackwell Guide to Business Ethics. Oxford, Blackwell
Fabozzi, Frank J & Mann Steven (2012), The handbook of fixed income securities, McGraw-Hill, eighth edition.
Fabozzi, Frank J (2002), The handbook of financial instruments, John Wiley & Sons.
Hahn, K (1993), "Thomas", Federal Reserve Bank of Richmond Economic Quarterly, No.2.
Hasan, Zubair (2014), Islamic Banking and Finance, An Integrative Approach, Oxford.
Sarker, Abdul Awwal (1995), "Islamic financial instruments: definition and types", Review of Islamic Economics, Vol.4, No.1.